Omalizumab (Xolair) bij ernstige astma
Wat het medicijn doet
Bij allergieën spelen vaak bepaalde stoffen in het bloed een belangrijke rol. Ook de stof immunoglobuline E (IgE) met antistoffen. Als die stof actief wordt, kunnen allergische klachten ontstaan bij de ogen, huid, neus of longen. Daardoor kunt u een astmatische reactie krijgen in uw longen. Met omalizumab remmen we deze reactie.
Omalizumab bindt zich aan de vrije IgE-antistoffen in het bloed. Daardoor is er minder IgE beschikbaar. Uw lichaam zal dan minder reageren op een allergische prikkel. De klachten van benauwdheid worden zo minder en de astma komt beter onder controle.
Gebruik van omalizumab
Omalizumab wordt als een injectie gegeven. Meestal in uw bovenbeen of buik. De longarts bepaalt voor elke patiënt apart hoeveel omalizumab nodig is. Dat ligt aan het totale IgE-gehalte in uw bloed en hoeveel u weegt. Dit bepaalt ook hoe vaak u omalizumab nodig heeft: elke twee of elke vier weken. De injectie wordt toegediend met een kant en klare spuit, ook wel injectiepen genoemd. De pen is eenvoudig te gebruiken en speciaal gemaakt om zelf te kunnen injecteren.
U krijgt de injectie de eerste twee maanden toegediend op de longpoli. Hier leert de doktersassistente u ook meteen hoe u zelf de injecties kunt zetten. Vanaf de derde maand mag u omalizumab thuis zelf injecteren.
Omalizumab op de Polikliniek Longgeneeskunde
- Omalizumab geven we als injectie onder de huid. Meestal in uw bovenbeen of buik.
- Elke twee of vier weken moet het medicijn opnieuw toegediend worden.
- U mag voor de behandeling gewoon eten en drinken.
- De behandeling wordt vergoed vanuit de basisverzekering.

Omalizumab thuis injecteren
Vanaf de vijfde behandeling mag u omalizumab zelf thuis injecteren. Doe dit wel eerst tijdens kantooruren. Mocht u toch een reactie krijgen, dan kunt u direct contact met ons opnemen.
- Omalizumab is alleen te verkrijgen op recept van uw longarts en alleen op te halen bij onze ziekenhuisapotheek. Dus niet via uw eigen apotheek.
- Kies een vaste dag en tijdstip waarop u injecteert, zodat u het niet vergeet. ’s Avonds injecteren kan helpen om minder misselijk te worden.
- Vervoer de injectiepen in een koeltasje. Die krijgt u mee via de ziekenhuisapotheek.
- Bewaar de injectiepennen thuis in de koelkast en in het originele doosje. Doe de injectiepennen niet in de diepvries!
Prikinstructie
Wat u nodig heeft:
- medicatieoverzicht
- Omalizumab-injectie
- pleister of gaasje
- naaldencontainer (krijgt u mee via de ziekenhuisapotheek)
Controleer altijd eerst:
- of uw persoonsgegevens op het medicijn staan
- of u het juiste medicijn heeft
- of de hoeveelheid klopt
Ga op een rustige plaats zitten en neem de tijd voor de injectie.
Voorbereiding:
- Was uw handen met water en zeep.
- Haal de injectie ongeveer 30 minuten voor gebruik uit de koelkast. Controleer of de veiligheidszegel op het doosje niet kapot is. Controleer ook de houdbaarheidsdatum en kleur.
- Haal de dop eraf. Raak de naaldbeschermer niet aan. Anders kunt u de pen al activeren. Schud de spuit niet. U hoeft de spuit ook niet te ontluchten voor gebruik.
- Kies een plaats waar u de spuit gaat zetten. Prik in uw bovenbeen (bovenop uw dij) of buik. Prik niet rondom de navel. Blijf daar vijf centimeter vandaan. Tip: leg een vuist op uw navel. Op die plek prikt u niet. Prik ook niet in littekens, moedervlekken of blauwe plekken en in striae. Blijf vijf centimeter boven de knie en vijf centimeter onder de lies (zie afbeelding).

De injectie zetten:
- Trek het doorzichtige naaldkapje er met kracht recht af. Het is normaal als er een druppel vloeistof aan de naald zit.
- Laat een eventuele luchtbel zitten.
- Houd de spuit rechtop. Breng de naald loodrecht in de huid (in een hoek van 90 graden).
- Plaats uw duim op de zuiger en uw wijsvinger en middelvinger onder de vlinder en druk de zuiger langzaam in.
- De vloeistof loopt nu uit de spuit via de naald in uw huid, doe dit in tien seconden.
- Blijf de zuiger indrukken totdat alle vloeistof uit de spuit is.
- Haal de naald in een loodrechte beweging van de injectieplaats.
- Haal daarna de duim langzaam van de zuiger. De naald verdwijnt in de lege huls van de spuit.
- Doe de spuit direct in de naaldencontainer.
- Plak als dat nodig is een pleister op de injectieplaats. Wrijf niet over de plek waar u geprikt heeft. Dit kan pijn doen.
Injectie vergeten?
Bent u een injectie vergeten? Overleg dan met uw longarts of longverpleegkundige wanneer u de volgende injectie moet zetten.
Bijwerkingen
U kunt last krijgen van:
- pijn, roodheid, zwelling of jeuk rond de plek van de injectie
- hoofdpijn en rugpijn
Deze bijwerkingen zijn meestal mild van aard.
Allergische reactie
U kunt altijd een allergische reactie krijgen. Meld het direct bij de verpleegkundige als u last krijgt van uw huid, neus, ogen, longen of als u zich niet lekker gaat voelen.
Autorijden
Met omalizumab mag u gewoon autorijden of machines bedienen.
Andere vaccinaties
Tussen andere vaccinaties en de omalizumab-injectie moet minimaal een week tijd zitten.
Wanneer geen omalizumab
Neem in de volgende gevallen eerst contact op met uw longarts of longverpleegkundige voor u met omalizumab begint.
Parasitaire infecties (darmwormen)
Omalizumab kan uw weerstand verminderen tegen infecties door parasieten. Heeft u al een parasitaire infectie? Behandel die dan eerst voor u omalizumab start. Ook tijdens de behandeling met omalizumab moet de infectie worden behandeld. Controleer samen met uw longarts of u last heeft van diarree, winderigheid, maagklachten, een vettige ontlasting of uitdroging. Dit kan een teken zijn van een parasitaire infectie.
Zwangerschap en borstvoeding
Bent u zwanger, denkt u zwanger te zijn of wilt u zwanger worden? Neem dan contact op met uw longarts voordat u omalizumab gebruikt. Het is niet bekend wat omalizumab bij zwangere vrouwen doet. Gebruik het daarom liever niet tijdens de zwangerschap. Tenzij uw longarts u anders adviseert.
Geeft u borstvoeding of bent u van plan dit te doen? Overleg dan ook eerst met uw longarts. U moet samen beslissen of u borstvoeding geeft of omalizumab gebruikt. U mag niet beide doen.
Omalizumab op reis
Gaat u op vakantie? Dan heeft u een document of verklaring nodig waarin staat welke medicijnen u bij zich heeft. Omalizumab moet koel bewaard blijven. Tussen twee en acht graden Celsius. Het mag maximaal 14 dagen buiten de koelkast bewaard blijven, onder 25 graden Celsius. Ook kunt u misschien sommige reisvaccinaties niet krijgen. Bespreek dit met uw longarts of longverpleegkundige.
Controle
We controleren u goed om te kijken of het medicijn voor u werkt. De longverpleegkundige begeleidt u tijdens de behandeling op de polikliniek. Daar komt u om de twee maanden voor controle. Na zes en na twaalf maanden bespreekt u met de longarts op de polikliniek hoe de behandeling gaat.
Tijdens de behandeling vragen we u een vragenlijst in te vullen. Die gaat over hoe u zich voelt qua benauwdheid. De vragenlijst vindt u op mijn.tergooi.nl (de ACQ-vragenlijst). Vul die een paar dagen voor uw afspraak in en neem die mee als u voor controle komt. De vragenlijst helpt om te weten of het medicijn voor u goed werkt. Daarvoor doen we ook een longfunctietest.
Laat het de longarts altijd weten als er iets in uw situatie verandert. Bijvoorbeeld als u andere medicijnen gaat gebruiken. Of als u zwanger bent of borstvoeding wilt geven. Wilt u tussendoor iets bespreken of heeft u vragen? Neem contact op met de longverpleegkundige tijdens het telefonisch spreekuur.